Dossier-introductie
Het Dutch Protocol
Hoe het Amsterdamse behandelmodel de wereldwijde standaard werd voor medische transitie bij minderjarigen — en waarom het wankelt.
Het Dutch Protocol is het Amsterdamse behandelmodel dat sinds eind jaren negentig de wereldwijde basis vormde voor medische transitie bij minderjarigen. Het bestond uit het uitstellen van de puberteit met puberteitsremmers, gevolgd door geslachtshormonen en uiteindelijk chirurgie. Vrijwel elke westerse genderkliniek beriep zich erop. Inmiddels staat het model onder zware druk.
Dit dossier reconstrueert hoe het protocol ontstond in een klein team van het VU-medisch centrum, welke strenge criteria er oorspronkelijk golden, hoe die criteria internationaal werden losgelaten, en wat methodologische her-analyses van de oorspronkelijke uitkomststudies blootleggen. Het sluit af met de vraag waarom Nederland eraan vasthoudt terwijl andere landen terugkomen.
Inhoud van dit dossier
- Het ontstaan in Amsterdam
De eerste casussen en het idee om de puberteit uit te stellen.
- De oorspronkelijke criteria
Vroeg ontstane, stabiele dysforie en een streng selectieproces.
- Scope creep
Hoe de criteria internationaal werden losgelaten voor een andere populatie.
- De heranalyses
Methodologische kritiek op de 2011- en 2014-uitkomststudies.
- Auteurs nemen afstand
Hoe het oorspronkelijke centrum zelf het kader herziet.
- Waarom Nederland vasthoudt
De internationale ommekeer en de Nederlandse uitzondering.
Wat is het Dutch Protocol?
Een drietrapsmodel: puberteitsremmers rond het begin van de puberteit, geslachtshormonen vanaf ongeveer zestien jaar, en chirurgie vanaf de volwassenheid. De aanname was dat het uitstellen van de puberteit een latere transitie zou vergemakkelijken en het lijden zou verlichten.