Genspect: media en gender — paneldiscussie over berichtgeving

Over deze paneldiscussie

Tijdens een conferentie van Genspect bespreekt een panel hoe de media over gender en transgenderzorg berichten. De moderator schetst hoe het gesprek beweegt tussen abstracte kritische theorie en de zeer persoonlijke band tussen ouders en kinderen, en stelt de centrale vraag: hoe wordt dit onderwerp verteld en geframed, en welke rol spelen journalistiek en mediaverhalen daarin? De deelnemers vertellen achtereenvolgens hoe zij bij dit thema betrokken raakten en hoe zij het verhaal in zowel de gevestigde als de meer onafhankelijke media zien ontvouwen.

De panelleden en hun route naar het onderwerp

Pamela Paresky raakte betrokken vanuit haar werk over illiberalisme, onder meer tijdens het boek The Coddling of the American Mind met Greg Lukianoff en Jonathan Haidt. Zij beschrijft genderkwesties als een belichaming van twee tegengestelde morele paradigma's. Ben Appel vertelt dat hij als student aan Columbia, met een achtergrond als homoseksuele jongen die als kind 'meisjesachtige' dingen deed, parallellen ging zien tussen praktijken in zijn omgeving en het medisch transitioneren van homoseksuelen in onder andere Iran. Christina Buttons werd journalist die vrijwel uitsluitend dit thema behandelt, omdat zij vond dat gevestigde media er niet evenwichtig over berichtten en zij geen sterk bewijs zag voor het affirmatieve model. Lisa Selin Davis, twintig jaar freelancejournalist, kwam erbij via haar masculiene dochter die uiteindelijk het woord 'tomboy' voor zichzelf vond; haar opiniestuk in The New York Times in 2017 bracht haar in een decennia oude cultuurstrijd terecht.

Waarom de berichtgeving veranderde

Davis legt uit dat journalistiek van een arbeidersberoep naar een hoger opgeleid beroep verschoof, met minder aandacht voor klasse en meer voor een eigen bubbel. Zij noemt de verkiezing van Trump en de nasleep van George Floyd als momenten waarop een deel van de journalistiek het tonen van meerdere kanten losliet ten gunste van het rechtzetten van maatschappelijk onrecht. Volgens haar raakte dit geïnstitutionaliseerd tot in de stijlgidsen: termen als 'sex assigned at birth' werden voorgeschreven, terwijl een woord als 'detransitioner' moeilijk geplaatst kon worden. Paresky vult aan dat media volgens haar morele waarheden zijn gaan presenteren in plaats van feiten waarmee mensen zelf hun oordeel vormen. Beiden wijzen op de verschuiving van de bewijslast: waar vroeger gesteld werd dat iemand zich als het andere geslacht identificeerde, geldt nu wie bezwaar maakt al snel als vooringenomen.

Taal, verhaallijnen en verantwoording

Buttons stelt dat veel journalisten eerder als activisten optreden, met een vast script over identiteit en zorg, waarbij afwijkende geluiden weggezet worden. Appel benoemt hoe lastig het is te schrijven over een ideologie die volgens hem voortdurend van vorm verandert, en pleit ervoor onderwerpen als de typologie van transgender-ervaringen en het verband met homoseksualiteit en homofobie bespreekbaar te maken. Hij verwijst naar mensen die hij interviewde en die na detransitie hun ervaring eerder als 'sociale dysforie' dan als genderdysforie omschreven. Paresky beschrijft hoe metafoor en werkelijkheid verwisseld raken, bijvoorbeeld bij 'geboren in het verkeerde lichaam'. Davis sluit af met haar zorg over een verhaal dat volgens haar deels gaat over machtsmisbruik en met haar ervaring dat redacties bij grote kranten haar verhalen wel aanhoorden maar niet plaatsten; zij roept op om de media tot betere berichtgeving aan te zetten.

Bronnen

• YouTube — Genspect: media en gender — paneldiscussie over berichtgeving