Eerste detransitie-rechtszaak voor de rechter: verslag van journalist Bridget Phetasy

Journalist Bridget Phetasy bespreekt de historische malpractice-rechtszaak waarbij een detransitioner voor het eerst schadevergoeding won.

Over Bridget Phetasy

Journalist Bridget Phetasy doet in dit gesprek verslag van een malpractice-proces dat zij naar eigen zeggen als enige verslaggever drie weken lang volledig bijwoonde. Eén andere journalist van The Epoch Times had de zaak ook ontdekt, maar verder was er niemand in de zaal. Phetasy wist al sinds de zomer ervoor van de zaak en bereidde zich voor. Het dossier stond online, maar je moest weten waar je moest zoeken. Toen het proces eenmaal begon, werd het dossier door de rechter verzegeld en waren ook alle transcripten gesloten. Daardoor moest zij drie weken lang in de zaal zitten en alles met de hand uittypen om het verslag compleet te krijgen. Ze beschrijft dat ze die rol serieus nam, als iemand die een historisch moment voor het publiek vastlegt.

Een primeur onder de detransitie-zaken

Volgens Phetasy hebben tot nu toe ongeveer 27 detransitioners een civiele rechtszaak aangespannen, zowel minderjarigen als jongvolwassenen tot dertig jaar. De meeste daarvan zijn medische-aansprakelijkheidszaken: wat is de zorgstandaard, week men daarvan af, en heeft die afwijking de schade van de eiser substantieel veroorzaakt? Deze zaak was de eerste die ooit daadwerkelijk voor de rechter kwam. Phetasy vermoedt dat de verzegeling te maken had met de wens om de privacy van de eiseres te beschermen; de rechter wees haar er ook op dat informatie over een minderjarige beschermd is. Tegelijk benadrukt ze het grote publieke belang van deze zaak. De eiseres verklaarde zelf op de zitting dat het moeilijk voor haar was om te weten dat er journalisten aanwezig waren, omdat zij geen aandacht zocht.

De zaak Fox Varion

De zaak draait om Fox Varion, in het verslag 22 jaar oud. Phetasy schetst een moeilijke jeugd met emotionele problemen, schoolproblemen, een moeizame scheiding van de ouders en vervreemding van haar vader. Rond haar veertiende kwam zij onder behandeling van psycholoog Kenneth Einhorn. Ongeveer anderhalf jaar later, op haar vijftiende, begon zij te zeggen dat ze misschien trans was. In korte tijd knipte ze haar haar kort, koos de naam Rowan, droeg een binder en presenteerde zich op school als trans. Ongeveer twee maanden na deze sociale transitie vroeg ze om een mastectomie. Phetasy beschrijft dat Einhorns aantekeningen bij dat gesprek gericht waren op het ondernemen van actie in plaats van op reflectie en vragen stellen, waardoor hij in het proces werd neergezet als iemand die het traject mogelijk maakte.

De kern van het proces

Na een verwijsbrief van Einhorn kwam Varion bij plastisch chirurg dr. Simon Chin, die haar in een periode van negen weken tweemaal zag voordat de operatie in december plaatsvond. Tussendoor verwees Einhorn haar voor meer expertise door naar het Albany Pride Center, waar zij tweemaal kwam. Daar vertelde zij naar eigen zeggen opener dan elders dat zij zich onder druk gezet voelde om over haar genderidentiteit te beslissen en er nog niet zeker van was. Volgens het verslag verklaarde dr. Chin dat hij de operatie niet zou hebben uitgevoerd als hij had geweten hoe ambivalent zij vier en een halve maand eerder was. Het enige concrete ijkpunt waarover beide kanten het eens konden worden, was dat de genderidentiteit minstens zes maanden stabiel zou moeten zijn vóór de operatie, en daar werd niet aan voldaan. Het proces ging niet over de geldigheid van de WPATH-richtlijnen, maar over de vraag of eraan was voldaan. De jury oordeelde uiteindelijk op meerdere punten, verdeeld over beide gedaagden, dat zij niet redelijk hadden gehandeld.

Bronnen

Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.

Lees verder over transspijt en detransitie

De video hierboven raakt aan een onderwerp dat steeds vaker in beeld komt: transspijt (in de internationale literatuur transition regret) en detransitie - het geheel of gedeeltelijk terugdraaien van een geslachtstransitie. Wie nadenkt over transitie, twijfelt achteraf of een dierbare ondersteunt, vindt hier persoonlijke ervaringen en wetenschappelijk onderzoek bij elkaar.

Journalist Bridget Phetasy bespreekt de historische malpractice-rechtszaak waarbij een detransitioner voor het eerst schadevergoeding won. Op transspijt.nl leggen we naast video's ook onderzoek vast - over puberteitsremmers, cross-seks hormonen, mastectomieën, het affirmatieve zorgmodel en de kritiek daarop - en persoonlijke verhalen van mensen die hun transitie hebben teruggedraaid. Veel video's zijn Engelstalig; in onze verhalen vind je Nederlandstalige getuigenissen.

Persoonlijke verhalen

Alle verhalen →

Onderzoek en achtergrond

Alle artikelen →

Twijfel je over je transitie of die van een dierbare? Je hoeft niet alleen te zijn. Op de hulp-pagina vind je organisaties die onbevooroordeeld kunnen ondersteunen. Bij vragen kun je ook contact opnemen - desgewenst anoniem.