Dr. Kenneth Zucker — 46 jaar behandeling van genderdysforie bij kinderen
Dr. Kenneth Zucker werkte ruim vier decennia als klinisch psycholoog gespecialiseerd in genderdysforie bij kinderen aan het Centre for Addiction and
Over Kenneth Zucker
Dr. Kenneth Zucker is klinisch psycholoog in Ontario. Hij promoveerde in 1982 aan de Universiteit van Toronto in de ontwikkelingspsychologie en was hoogleraar aan de afdeling psychiatrie van diezelfde universiteit. Hij was voorzitter van de DSM-5-werkgroep over seksuele en genderidentiteitsstoornissen en jarenlang redacteur van het tijdschrift Archives of Sexual Behavior. Sinds 1976 werkte hij klinisch met kinderen en adolescenten met genderdysforie en met hun gezinnen. In dit gesprek met Stella O'Malley en Sasha Ayad van de podcast Gender: A Wider Lens blikt hij terug op bijna een halve eeuw werk in dit veld.
De begintijd van de genderkliniek
Zucker vertelt hoe hij vrijwel bij toeval in het veld terechtkwam toen hij in Toronto kennismaakte met kinderpsychiater Sue Bradley, die net een genderidentiteitskliniek voor kinderen en adolescenten was begonnen aan het Clarke Institute of Psychiatry. Het was volgens hem het eerste formele programma in zijn soort in Noord-Amerika. De kliniek ontstond nadat de volwassenenpsychiatrie verwijzingen van kinderen begon te krijgen en die doorgaf aan het kinderprogramma. In die jaren werd het werk als ongebruikelijk en zelfs taboe gezien. Vanaf het begin combineerde het team klinische zorg met systematisch onderzoek. Zucker beschrijft ook waarom ouders hun kinderen toen aanmeldden: zorgen over pesten, andere problemen op het gebied van geestelijke gezondheid, of de vrees dat hun kind transseksueel of homoseksueel zou worden. Het veranderen van iemands seksuele oriëntatie was naar eigen zeggen nooit een doel van de behandeling.
Een veranderende populatie
Volgens Zucker is de groep aangemelde jongeren ingrijpend veranderd. Vroeger zag de kliniek vooral kinderen met een vroege ontwikkelingsgeschiedenis; nu zijn er veel meer verwijzingen van adolescenten. Rond 2005 begon hij jongeren te zien zonder zulke vroege voorgeschiedenis, een patroon dat hij verbindt met wat Lisa Littman later beschreef als rapid onset gender dysphoria. Hij wijst op de invloed van internet en sociale media, en op de associatie met autismespectrumstoornis, trauma en andere problemen. Hij noemt ook hoe ouders soms cijfers van internet halen, zoals de claim dat 40 procent zou overlijden door zelfdoding zonder bevestiging; volgens hem komt dat getal uit een niet-aselecte enquête onder volwassenen en gaat het bovendien om herinnerde suïcidepogingen, niet om voltooide zelfdoding. Veel van zijn werk bestaat daarom uit psycho-educatie.
Ontslag en juridische strijd
In 2015 werd Zuckers kliniek aan het CAMH-ziekenhuis in Toronto gesloten en werd hij ontslagen, nadat activisten beschuldigingen hadden geuit. Hij beschrijft dit als een vroeg voorbeeld van cancelcultuur, waarbij volgens hem bestuurders meebogen uit angst voor hun eigen positie. Een extern onderzoek bevatte naar zijn zeggen onjuiste beweringen, waaronder een patiëntenklacht die later werd ingetrokken. Journalist Jesse Singal schreef hierover en kon de betrokken patiënt opsporen, die op foto's aangaf dat Zucker niet de bedoelde clinicus was. Na een juridisch traject van enkele jaren werd de zaak eind 2018 geschikt, met een financiële vergoeding en niet-financiële voorwaarden, waaronder een publieke verontschuldiging van het ziekenhuis. Zucker en zijn gesprekspartners bespreken hoe zulke conflicten een klimaat van angst en zelfcensuur onder clinici en ouders kunnen veroorzaken, en waarom volgens hen ruimte voor een uitwisseling van ideeën belangrijk blijft.
Bronnen
Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.