Voorbij voornaamwoorden: Lionel Shriver over beschaving, gezond verstand en het transdebat
Lionel Shriver analyseert het transdebat vanuit het perspectief van beschaving en gezond verstand. Ze bespreekt hoe de samenleving steeds verder afwijkt
Over Lionel Shriver
In dit conferentiegesprek met Stella O'Malley analyseert romanschrijfster Lionel Shriver het transverschijnsel vanuit het perspectief van beschaving en gezond verstand. Shriver, bekend van haar roman We Need to Talk About Kevin, vertelt dat ze het onderwerp al sinds ongeveer 2012 met argwaan volgt, maar pas in 2016 voor het eerst publiekelijk haar nek uitstak met een essay. Dat het haar zo lang kostte, schrijft ze toe aan angst voor de felle reacties die toen elke kritische opmerking opriepen. Ze vertelt ook dat haar man haar afraadde naar deze conferentie te komen, uit vrees voor agressie.
Van geslacht veranderen is niet mogelijk
Shriver verwerpt het idee dat er een onderscheid bestaat tussen "echte" en "neppe" trans-personen, een onderscheid dat zij onder meer bij Andrew Sullivan signaleert. Volgens haar is het waanidee om te geloven dat je van geslacht kunt veranderen: je zit vast aan het lichaam waarmee je geboren bent. Ze noemt zichzelf een van de vele voormalige meisjes die als kind op een knop zouden hebben gedrukt om een jongen te worden als dat had gekund. Ze groeide op tussen twee broers, was een tomboy en veranderde op haar vijftiende haar naam van Margaret Anne in Lionel. Toch verwachtte ze nooit dat een mannennaam haar de voordelen van jongens zou geven. Ze verzet zich tegen het idee van een "gegenderde ziel" en vertelt dat ze zich, alleen aan haar bureau of wandelend op straat, niet vrouwelijk voelt maar simpelweg zichzelf.
Sociale manie en verspilling
Shriver plaatst het transverschijnsel in een reeks "sociale manieën" die de westerse wereld volgens haar bevangen, naar analogie van haar roman Mania. Ze noemt het een verspilling van medische, culturele en politieke energie: er worden ongeveer evenveel mannen als vrouwen geboren en de samenleving hoeft hen niet sociaal en medisch "om te ruilen". Ze vindt dat verzekeraars en programma's als Medicaid en Medicare deze behandelingen niet zouden moeten vergoeden, omdat belastingbetalers en premiebetalers er onvrijwillig aan meebetalen. Ze roept op het gevoel van verbazing nooit los te laten en wijst op het verlies van een eerdere emancipatie-ambitie, waarbij het doel juist was om geslacht minder belangrijk te maken in hoe mensen elkaar bezien.
Hoe het afloopt en wie moedig is
O'Malley en Shriver verschillen van mening over het einde. O'Malley vergelijkt het met een verzoeningsproces zoals na het conflict in Noord-Ierland, waarbij beide kanten ontevreden compromissen sluiten. Shriver verwacht eerder een verloop zoals bij het "recovered memory syndrome": rechtszaken tegen artsen, dokters die stilletjes stoppen met operaties, en voorstanders die later doen alsof ze er nooit bij betrokken waren. Wat overblijft, zegt ze, zijn ontwrichte gezinnen en volwassenen die geen kinderen meer kunnen krijgen. O'Malley denkt dat het langer en moeilijker wordt, omdat het verschijnsel verankerd is in geneeskunde, wetgeving, onderwijs en politiek. Beiden eindigen bij de vraag wie werkelijk moed toont: niet wie de beweging steunt, maar detransitioners die publiekelijk toegeven misleid te zijn, en de therapeuten, artsen en docenten die weigeren mee te gaan. Shriver bepleit het gesprek om te keren en stigma weer als sociaal instrument te benutten.
Bronnen
Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.