Deel 1 van 5
Wat zijn de WPATH Files?
De World Professional Association for Transgender Health bepaalt wereldwijd de richtlijnen voor genderzorg. In maart 2024 lekten haar interne discussies uit.
De World Professional Association for Transgender Health is geen overheidsinstantie en geen academisch instituut, maar een belangenvereniging van behandelaars en activisten. Toch bepaalt zij met haar Standards of Care de norm waaraan genderklinieken wereldwijd zich meten — ook in Nederland. In maart 2024 kwamen de interne discussies van die organisatie naar buiten.
Wat is WPATH?
WPATH werd opgericht in 1979 en geeft sindsdien de Standards of Care (SOC) uit: het document dat voorschrijft hoe genderdysforie zou moeten worden behandeld. De meest recente versie, SOC8, verscheen in 2022. Klinieken, zorgverzekeraars en rechters verwijzen er wereldwijd naar als de gezaghebbende richtlijn. WPATH presenteert zichzelf naar buiten toe als de wetenschappelijke autoriteit op het gebied van transgenderzorg.
Wat lekte er?
De WPATH Files bestaan uit twee soorten materiaal. Ten eerste een grote hoeveelheid berichten van het interne discussieforum van WPATH, waarop leden — artsen, chirurgen, psychologen — onderling overleggen over concrete casussen en behandelkeuzes. Ten tweede video-opnames van een intern wetenschappelijk symposium, waarin leden onder elkaar spreken zonder dat zij weten dat hun woorden naar buiten zullen komen.
Wat de documenten zo zwaarwegend maakt, is het contrast. Naar buiten toe stelt WPATH dat haar behandelingen evidence-based, veilig en weloverwogen zijn. In de interne berichten erkennen leden tegenover elkaar dat zij vaak niet weten of jonge patiënten de gevolgen van onomkeerbare ingrepen werkelijk begrijpen, dat zij worstelen met spijt en complicaties, en dat zij behandelingen uitvoeren bij groepen waarvoor het bewijs ontbreekt.
Wie bracht het naar buiten?
De documenten werden in maart 2024 gepubliceerd door Environmental Progress, een organisatie van Michael Shellenberger. Onderzoeksjournalist Mia Hughes stelde het begeleidende rapport samen en plaatste de uitgelekte berichten in context. De documenten zelf werden integraal beschikbaar gesteld, zodat de citaten controleerbaar zijn aan de hand van het oorspronkelijke materiaal.
Waarom dit telt
De waarde van de WPATH Files zit niet in een externe criticus die de organisatie aanvalt, maar in de leden zelf. Het zijn de behandelaars die de behandelingen uitvoeren, die onderling de twijfels uitspreken die in de officiële richtlijnen ontbreken.
→ Volgende: Informed consent bij minderjarigen.