Helen Joyce over de verschuivende zanden van genderideologie en cultuur (Paradox Institute)

Over Helen Joyce

Helen Joyce is directeur belangenbehartiging bij Sex Matters, een Britse mensenrechtenorganisatie die zich inzet voor duidelijkheid over geslacht in wet en samenleving. Ze is journalist, werkte zeventien jaar bij The Economist tot ze in 2022 freelance ging, en promoveerde lang geleden in de wiskunde. In dit gesprek bij het Paradox Institute blikt ze terug op haar boek Trans, dat in 2019 werd opgezet, in 2020 geschreven en in 2021 verscheen, en vertelt ze hoe haar denken sindsdien verder is opgeschoven.

Taal, vrijheid van spreken en angst

Joyce hecht groot belang aan taal, maar waarschuwt tegen het meteen afvallen van mensen die net in het debat stappen. Toen ze zelf nog een uitgesproken liberaal was, ervoer ze de harde toon als vervreemdend, en dat duwde haar juist dichter naar de transgemeenschap toe. Volgens haar zijn we vooral op dit punt beland doordat mensen bang zijn gemaakt om te spreken: angst om aangevallen of ontslagen te worden. Ze pleit daarom voor minder angst en meer ruimte om te spreken; als mensen vrijuit kunnen praten, bewegen ze volgens haar vanzelf naar taal die dichter bij de werkelijkheid staat. Ze wil anderen niet voorschrijven welke woorden ze gebruiken, net zomin als zij dat van de transbeweging accepteert.

Onderwijs, indoctrinatie en meisjes

Een groot deel van het gesprek gaat over onderwijs. Joyce maakt zich zorgen over wat er op scholen en universiteiten gebeurt en spreekt over decennia van wat zij ziet als ideologische verschuiving in de academische wereld. Docenten worden aan de universiteit gevormd en geven dat door aan kinderen. Ze stelt dat lesmateriaal vooral meisjes raakt: het zou erop gericht zijn grenzen van meisjes weg te nemen zodat zij jongens overal toelaten. Ze beschrijft een schoolervaring waarin meisjes geleerd was inclusie boven hun eigen grenzen te stellen, wat haar diep raakte. Volgens haar identificeren meer meisjes zich weg van het meisje-zijn, mede doordat hun een beeld wordt voorgehouden waarin een meisje een tweederangsrol speelt.

Sex Matters en de uitspraak van het Hooggerechtshof

Joyce vertelt over het werk van Sex Matters, dat begon rond arbeidsrechten. Collega Maya Forstater, nu directeur, voerde een precedentscheppende zaak om vast te leggen dat je in het Verenigd Koninkrijk niet ontslagen mag worden vanwege zogenoemde gendercritische opvattingen; inmiddels zijn er volgens Joyce meer dan dertig zaken op dat precedent gebaseerd. Daarnaast intervenieerde de organisatie in de zaak For Women Scotland. In april oordeelde het Hooggerechtshof unaniem dat geslacht in de gelijkebehandelingswetgeving over het werkelijke lichamelijke geslacht gaat, niet over papieren. Joyce beschrijft dat instellingen die uitspraak nog niet uitvoeren en dat Sex Matters nu vooral bezig is die naleving af te dwingen.

Cultuur, fanfictie en gezond blijven

Het gesprek gaat ook over cultuur: memes, fanfictie en zogeheten slash fiction waarin meisjes zich in mannelijke personages projecteren, en over verschillen tussen mannelijke en vrouwelijke erotische verbeelding. Joyce verbindt dit aan bredere vragen over geslachtsverschillen. Tot slot geeft ze advies aan wie iets wil veranderen: omring je met mensen die je vertrouwen geven en je scherp houden, voorkom burn-out, en leer compartimenteren door je te richten op wat je werkelijk kunt beïnvloeden in plaats van op de hele wereld tegelijk.

Bronnen

• YouTube — Helen Joyce bij het Paradox Institute