James Esses: verwijderd van therapeutenopleiding wegens kritiek op genderideologie
Psychotherapeut James Esses legt uit hoe hij van zijn therapeutenopleiding werd gestuurd nadat hij vraagtekens plaatste bij het verplichte bevestigingsmodel in de transgenderzorg. Hij startte juridische stappen en richtte vervolgens de organisatie Thoughtful Therapists op om ruimte te creëren voor explorerende therapie. Zijn verhaal illustreert hoe het bevestigingsmodel niet alleen patiënten raakt maar ook zorgverleners die kritisch durven te zijn.
Over James Esses
James Esses werkte oorspronkelijk in de juridische wereld als strafpleiter, voordat hij besloot om te schakelen naar de geestelijke gezondheidszorg. Die keuze kwam voort uit jaren vrijwilligerswerk bij Childline, een Britse hulplijn voor kinderen waar jongeren anoniem terechtkunnen met problemen variërend van pesten en mishandeling tot zelfbeschadiging en zelfmoordgedachten. Hij begon een masteropleiding psychotherapie aan het Metanoia Institute in Londen, geaccrediteerd door Middlesex University. Toen hij ongeveer drie jaar in de opleiding zat en op het punt stond een eigen praktijk te beginnen, werd hij van de opleiding verwijderd. In dit interview met Stephen Knight vertelt hij hoe dat gebeurde en wat hem ertoe bracht zich kritisch uit te spreken.
Zorgen over genderdysforie bij kinderen
Esses vertelt dat hij bij Childline jaar na jaar een toename merkte van jonge mensen die contact zochten met gevoelens dat ze in het verkeerde lichaam zaten. Sommige kinderen waren naar zijn zeggen erg jong en konden nog niet onder woorden brengen wat puberteit of gender voor hen betekende, terwijl ze toch overtuigd waren dat ze wilden transitioneren. Hij noemt ook online fora en chatrooms waar jongeren bevestigd en aangemoedigd werden op dat pad, vaak zonder medeweten van ouders. Genderdysforie omschrijft hij als een psychische aandoening die onder de DSM valt: een gevoel van ernstige mismatch tussen gender en biologisch geslacht. Hij wijst op de sterk gestegen verwijzingen naar genderklinieken en op de verschuiving in de verhouding tussen jongens en meisjes, en verwijst naar het begrip 'rapid onset gender dysphoria' in verband met sociale besmetting, een fenomeen dat eerder ook bij bijvoorbeeld anorexia is beschreven.
Verwijdering, petitie en juridische stappen
Esses raakte betrokken bij een groep gelijkgestemde therapeuten en startte een petitie aan de Britse overheid om explorerende therapie voor kinderen te beschermen binnen de aangekondigde wetgeving tegen conversietherapie. De petitie haalde naar zijn zeggen binnen weken tienduizend handtekeningen en kreeg een gunstige reactie van de overheid. Kort daarna ontving hij een korte e-mail met als onderwerp beëindiging van zijn contract: hij werd met onmiddellijke ingang verwijderd wegens reputatieschade, zonder bewijs, zonder gesprek en zonder beroepsmogelijkheid. Hij benadrukt dat de zaak draait om explorerende therapie, niet om de afschuwelijke praktijken die mensen meestal met conversietherapie associëren. Volgens hem schond de instelling haar eigen procedures. Hij startte een discriminatiezaak tegen de opleiding en het accreditatieorgaan UKCP, en verwijst naar de zaak van Maya Forstater, waarin gendervisies onder de Equality Act bescherming kregen. Via crowdfunding werd zijn rechtszaak gesteund door duizenden individuele donateurs.
Vrije meningsuiting en open gesprek
Een terugkerend thema in het gesprek is de ruimte om over dit onderwerp te praten. Esses benadrukt dat mensen met genderdysforie respect, gehoor en passende medische ondersteuning verdienen, maar dat het stilleggen van het gesprek volgens hem gevaarlijk is. Hij vertelt dat mensen die het niet met hem eens waren niet het gesprek met hem zochten, maar klachten indienden bij zijn opleiding en werkgever. Ook zijn vrijwilligerscontract bij Childline werd na zijn verwijdering beëindigd, na bijna zes jaar. Hij hoopt dat de samenleving terugkeert naar een plek waar moeilijke maar noodzakelijke gesprekken gevoerd kunnen worden, in het belang van iedereen, en moedigt mensen aan om voor hun overtuigingen op te komen.
Bronnen
Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.