Dr. Stephen Levine bij Genspect — de donkere werkelijkheid voor ouders van trans-kinderen
Dr. Stephen Levine bespreekt in dit Genspect-gesprek openhartig wat ouders te wachten staat als hun kind een transgenderidentiteit aanneemt.
Over Stephen Levine en Genspect
In deze lezing voor Genspect richt psychiater Dr. Stephen Levine zich op het perspectief van ouders van minderjarigen die zich als transgender identificeren. Hij baseert zich naar eigen zeggen op ruim vijftig jaar klinische ervaring en benadrukt dat elk gezin uniek is: er bestaat volgens hem geen gedeelde ideologie achter transidentiteiten, geen enkele effectieve behandeling en geen consistente uitkomst. Hij benoemt zijn eigen vooringenomenheid openlijk, namelijk dat hij de angst en de wanhoop van ouders deelt en gelooft dat een blijvende transidentiteit de ontwikkelingsmogelijkheden en relaties van een kind beperkt.
Verraad als kern van de ouderlijke crisis
Levine beschrijft de aankondiging van een kind als een gebeurtenis die bij ouders een doordringende angst veroorzaakt, met momenten van instorten wanneer zij alleen met hun partner zijn. Naast verdriet ziet hij dit vooral als een vorm van verraad, die golven van ongeloof, angst, vijandigheid, schuld en vastberadenheid teweegbrengt. Hij noemt vijf bronnen van dat verraad: het lot, de adolescent zelf, het snel affirmatieve medische beroep dat ouders soms als transfoob bestempelt, het jongere broertje of zusje, en de bredere samenleving die diversiteit omarmt. Hij merkt op dat gescheiden ouders het zwaarst getroffen worden, met conflicten over voogdij en medische beslissingen die hij in rechtszaken tegenkomt.
Adolescentie, ambivalentie en rijping
Volgens Levine kenmerkt de adolescentie zich door zekerheid, intense passie, veranderlijkheid, afhankelijkheid van leeftijdsgenoten en een privé-ontdekking van seksuele betekenis — eigenschappen die met rijping en tijd veranderen. Hij stelt dat jongeren hun nieuwe identiteit met stelligheid presenteren door naïviteit, ontkenning, onderdrukking of omdat ze niet de volle waarheid vertellen. Daarom ziet hij zorgen en ambivalentie als tekenen van geestelijke gezondheid. Zijn kernboodschap is dat het gezond is om ambivalent te zijn over alles in het leven, en dat ouderlijke zorgen geen transfobie zijn maar helder nadenken over de hele levenscyclus, iets wat artsen volgens hem met hun kortetermijnblik missen.
Het gezin als behandelteam
Levine pleit voor een team van vier: moeder, vader, kind en hulpverlener. Dat team onderzoekt welke predisponerende, uitlokkende en in stand houdende factoren de onhanteerbare nood van de minderjarige hebben veroorzaakt. Hij ziet sociale, medische en chirurgische transformatie niet als genezing van onderliggende problemen zoals autisme of oppositioneel gedrag, en beschrijft de nieuwe transidentiteit als een onbewuste, creatieve oplossing die de jongere een onjuiste verklaring voor langdurige pijn biedt. Het doel is volgens hem het versterken van de gezinsbanden en ouders te helpen om kalm en luisterend dichter bij hun kind te staan. Bij Sigmund Freud leent hij zijn maatstaf voor geestelijke gezondheid: het vermogen om lief te hebben en te werken. In de vragenronde reageren twee ouders die hun ervaring herkennen, waaronder iemand die vertelt hoe de gezinsrelaties vroeg in het proces door een hulpverlener werden ondermijnd.
Bronnen
Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.