De onvertelde verhalen van trans-weduwen: Vaishnavi Sundar
Diepgaand gesprek met documentairemaker Vaishnavi Sundar over haar onderzoek naar de ervaringen van trans-weduwen wereldwijd.
Over Vaishnavi Sundar
Vaishnavi Sundar is een zelfgeleerde filmmaker en schrijfster uit Chennai, India. In dit gesprek bespreekt zij haar documentaire Behind the Looking Glass, die zij omschrijft als de eerste film over trans-weduwen: vrouwen wier partner zich tot vrouw verklaart of dat proces doorloopt. Sundar richtte eerder Lime Soda Films op en het platform Women Making Films, en maakte daarnaast de vierdelige serie Dysphoric over genderdysforie. Door haar films pleit zij voor de rechten van vrouwen en meisjes. De documentaire over trans-weduwen is volgens haar gratis op YouTube te bekijken.
De ervaringen van trans-weduwen
Sundar verzamelde verhalen van vrouwen uit verschillende landen, leeftijdsgroepen en achtergronden. Veel van hun ervaringen lijken volgens haar op die bij huiselijk geweld, maar met een extra laag van stilte, stigma en taboe rond het bespreken van een partner die zich als trans identificeert. Vrouwen die zich uitspreken worden volgens haar niet geloofd of beschuldigd ervan de transitie van de man over zichzelf te maken. De titel verwijst naar het beeld van een man die zichzelf in de spiegel bekijkt, terwijl de vrouw op de achtergrond toekijkt; Sundar wilde die vrouw juist op de voorgrond plaatsen.
Controle, isolatie en verdriet
In het gesprek beschrijft Sundar terugkerende patronen: narcisme, gaslighting en het afsnijden van steunsystemen. Veel vrouwen probeerden de situatie aanvankelijk op te lossen en bleven, deels uit zorg om hun partner en uit angst om hun kinderen. Sundar noemt voorbeelden van financiële afhankelijkheid en dreigementen rond voogdij wanneer vrouwen wilden vertrekken. Tegelijk rouwden zij om het huwelijk en de partner die zij verloren. In de film laat Sundar de vrouwen vragen stellen aan de samenleving, aan therapeuten en aan politici, in plaats van enkel hun lijden te tonen. Ondanks alles benadrukt zij de hoop en veerkracht die deze vrouwen later vonden.
Advies en een bredere context
Gevraagd om advies voor familie van vrouwen die nog in zo'n situatie zitten, benadrukt Sundar geduld en aanwezigheid: laat de vrouw weten dat er steun klaarstaat wanneer zij er klaar voor is, zonder haar te dwingen te vertrekken. Vanuit haar eigen ervaring stelt zij dat herstel in eigen tempo moet gebeuren. Het gesprek gaat ook in op jongere vrouwen die zich als queer identificeren, op de motivatie van vrouwen die transitioneren (die zij anders acht dan bij mannen), en op de situatie in India, waar zij eerder een film maakte over seksuele intimidatie op de werkplek. Sundar verwijst naar online platforms en gemeenschappen die door betrokkenen zelf zijn opgezet om anderen in vergelijkbare situaties te helpen.
Bronnen
Let op: deze video is Engelstalig. Bekijk onze Verhalen voor Nederlandstalige getuigenissen.