Online trans-gemeenschappen en groepsdruk: de rol bij identiteitsvorming bij jongeren

Voor jongeren die worstelen met hun genderidentiteit, bieden online gemeenschappen iets waardevols: herkenning, begrip, en het gevoel niet alleen te zijn. Maar online trans-gemeenschappen hebben ook kenmerken die klinisch relevant zijn en die het identiteitsvormingsproces kunnen beïnvloeden.

Positieve functies

Online trans-gemeenschappen bieden:

• Herkenning en begrip van ervaringen die in de directe omgeving niet worden begrepen
• Informatie over behandelingsopties
• Sociale verbinding voor geïsoleerde jongeren
• Ondersteuning bij de "coming out" naar familie

Problematische dynamieken

Naast deze functies beschreven onderzoekers en detransitioners ook problematische dynamieken:

• Confirmatiebias: In communities waar transgenderidentiteit de norm is, wordt transitie als logisch gevolg gezien van alle genderongemak. Alternatieven — twijfel, uitstel, niet-transitie — worden niet of nauwelijks positief bekrachtigd.
• Stigmatisering van twijfel: Jongeren die twijfelen worden soms negatief bekrachtigd ("je bent gewoon nog niet klaar") of als transfoob beschouwd als ze de identiteit verlaten.
• Medicaliseringsdruk: Berichten over het belang van snel starten met hormonen ("je moet dit nu doen, anders is het te laat") circuleren in sommige communities.
• Sociale contagie: In online groepen kunnen meerdere leden tegelijk "komen" als transgender na vrienden of bekenden. Zie: sociale besmetting en ROGD.

De rol van TikTok en andere platforms

TikTok's algoritme versterkt deze dynamieken door gebruikers te omringen met content die overeenkomt met hun zoekgedrag en interesses. Jongeren die beginnen met gendergerelateerde content te bekijken, worden snel overgedompeld in een "trans feed" die vrijwel exclusief affirmatieve content biedt. Zie: TikTok en transgenderidentificatie bij jongeren.

Bronnen:

• Littman, L. (2018/2019). Parent reports of adolescents perceived to show signs of a rapid onset of gender dysphoria. PLOS ONE.
• Sociale besmetting en ROGD. Transspijt.nl.
• TikTok en transgenderidentificatie. Transspijt.nl.
• Helena Kerschner over sociale media. Transspijt.nl.